fa بررسی تأثیر مداخله آموزشی خانواده محور بر حمایت اجتماعی درک شده سالمندان دیابتی نوع 2: کاربرد تئوری شناختی اجتماعی تخصصي Special پژوهشی-کمی Quantitative-Research مقدمه: بیماری دیابت یکی از معضلات دوران سالمندی محسوب می گردد. حمایتهای خانواده به حفظ استقلال وی در درمان و مراقبت از خود کمک کرده و سبب کاهش هزینهای درمانی و بار دیابت می گردد. هدف از این مطالعه تعیین تاثیر مداخله آموزشی خانواده محور بر میزان حمایت اجتماعی درک شده در سالمندان دیابتی نوع 2بود. روش :در این مطالعه مداخله ای دو گروهی با گروه شاهد، سالمندان مبتلا به دیابت نوع دو واجد شرایط با استفاده از تخصیص تصادفی از مراکز بهداشتی درمانی به دوگروه تقسیم شدند. ابزار مورد استفاده شامل پرسشنامه سه بخشی شامل اطلاعات دموگرافیک و مرتبط با بیماری،پرسشنامه استاندارد حمایت اجتماعی درک شده و ابزار محقق ساخته تئوری شناختی اجتماعی(SCT) بود. پس از انجام آزمون اولیه برای بستگانی که با بیمار زندگی می کردند (گروه مداخله)، برنامه آموزشی بر اساس سازه های تئوری شناختی اجتماعی(SCT) (دانش و درک موقعیت،انتظار پیامد، خودکارآمدی،خودمدیریتی، خودکنترلی)، برگزارگردید. داده های جمع آوری شده با استفاده از SPSS نسخه16 با آزمونهای آماری در سطح معنی داری کمتر از 0/05 تحلیل شدیافته ها:براساس آزمون آماری ویلکاکسون اختلاف معنا داری بین گروه مداخله و مقایسه در خصوص متغیر حمایت اجتماعی و سازه های تئوری شناختی اجتماعی قبل از انجام مداخله وجود نداشت(p>0/05).اما بعد از مداخله اختلاف معناداری با هم داشتند (p<0/001)آزمون آماری تی زوجی تنها در گروه مداخله در خصوص سازه ها ی تئوری شناختی اجتماعی وحمایت اجتماعی اختلاف معنا داری را نشان داد (p<0/001) نتیجه گیری: آموزش خانواده محور بر اساس مدل شناختی اجتماعی در بهبود روند مراقبت ، کنترل بیماری دیابت و ارتقاء حمایت خانواده از بیماران در سیستم بهداشتی درمانی با بکارگیری از این روشها در آموزش به بیمار و خانواده آنها می تواند موثر باشد. Introduction: diabetes is one of problems in aging. Family support helps to maintain independence and self-care which results in reducing diabetes cost and burden. This study aimed at evaluating the effect of a family-based social support educational intervention program among older people with type 2 diabetes. Methods: In this interventional study, eligible elderly patients with type 2 diabetes participated in the study using randomized sampling. A three parts questionnaire including demographic and heath related variable, standard perceived social support instrument and self-designed questionnaire based on Social Cognitive Theory (SCT). After baseline, an educational program performed based on Social Cognitive Theory constructs (SCT) (knowledge and situation analysis, expected outcome, self-efficacy, self-management and self-control to relatives who lived with the subjects (the intervention group). Collected data was analyzed using SPSS version 16 with statistical tests at the significant level of p<0.05. Results: Before intervention, there was no significant differences perceived social support and constructs of SCT between intervention group and compare based on Wilcoxon test (p>0.05). But after the intervention, there was a statistical difference (p<0.001) . SCT' structures and perceived social support just in the intervention group revealed a statistical differences using Paired t- Test (p<0.001). Conclusion: family-centered educational program based on SCT can be effective in diabetes care improvement and family support promotion in health care systems. سالمند، دیابت نوع 2،حمایت اجتماعی ،تئوری شناختی اجتماعی، آموزش خانواده محور Elder people, Type2 diabetes, Social support, Social Cognitive Theory, Family centered education 30 40 http://jne.ir/browse.php?a_code=A-10-1-26&slc_lang=fa&sid=1 MR Amini Moridani محمدرضا امینی مریدانی 10031947532846004719 10031947532846004719 No School of Public Health, Evening courses of Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran دانشگاه علوم پزشکی تهران،تهران،ایران A Tol آذر طل 10031947532846004720 10031947532846004720 No School of Public Health, Tehran University of Medical Sciences, , Tehran, Iran دانشکده بهداشت،دانشگاه علوم پزشکی تهران،تهران،ایران R Sadeghi رویا صادقی sadeghir@tums.ac.ir 10031947532846004721 10031947532846004721 Yes School of Public Health, Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran دانشکده بهداشت،دانشگاه علوم پزشکی تهران،تهران،ایران B Mohebbi بهرام محبی 10031947532846004722 10031947532846004722 No School of Medicine, Shahid Hashemi nejad Hospital, Iran University of Medical Sciences, Tehran, Iran دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران K Azam کمال اعظم 10031947532846004723 10031947532846004723 No Department of Biostatistics, School of Public Health, Tehran University of Medical Sciences,Tehran, Iran دانشگاه علوم پزشکی تهران،تهران،ایران