fa بررسی تأثیر الگوی توانمندسازی خودمدیریتی بر کیفیت زندگی نوجوانان و جوانان مبتلا به تالاسمی ماژور تخصصي Special پژوهشی-کمی Quantitative-Research مقدمه: امروزه با توجه به پیشرفت‌های پزشکی طول دوره زندگی بیماران مزمن از جمله تالاسمی بیشتر از گذشته است. جهت بهبود کیفیت زندگی در این بیماران، باید درمان پزشکی با حمایت‌های روانی و اجتماعی ترکیب شده تا از ایجاد عوارض غیرقابل جبران جلوگیری به عمل آید. لذا در این تحقیق تأثیر الگوی توانمندسازی خودمدیریتی بر کیفیت زندگی نوجوانان و جوانان مبتلا به تالاسمی ماژور بررسی شده است. روش: این پژوهش از نوع کارآزمایی بالینی دو گروهی بود. در این مطالعه 70 نفر از نوجوانان و جوانان مبتلا به تالاسمی ماژور واجد شرایط در مراکز تالاسمی بوشهر و برازجان به صورت تمام شماری انتخاب شدند. تخصیص نمونه‌ها به دو گروه آزمون و کنترل به صورت تصادفی انجام شد. برای جمع‌آوری اطلاعات از پرسشنامه کیفیت زندگی SF-36 استفاده شد. مداخله در سه مرحله انجام شد. پس آزمون یک و نیم ماه بعد از پیش آزمون در گروه کنترل و یک و نیم ماه پس از مداخله در گروه آزمون انجام شد. تجزیه و تحلیل داده‌ها با استفاده از آزمون کای مربع، تی‌مستقل، من‌ویتنی و به‌کارگیری نرم‌افزار SPSS v.18 در سطح معناداری کمتر از 05/0 انجام شد. یافته‌ها: آزمون آماری کای مربع نشان داد اطلاعات دموگرافیک دو گروه از لحاظ آماری تفاوت معناداری نداشتند (05/0p>). نتایج نشان داد میانگین تفاوت نمرات قبل و بعد از مداخله در هر یک از هشت بعد پرسشنامه کیفیت زندگی SF-36 و نمره کلی پرسشنامه قبل و بعد از مداخله در دو گروه آزمون و کنترل از لحاظ آماری معنادار بود (0001/0>p). نتیجه‌گیری: نتایج مطالعه نشان داد آموزش بر مبنای الگوی توانمندسازی خودمدیریتی بر پایه نیازهای خودمدیریتی بیماران موجب بهبود کیفیت زندگی نوجوانان و جوانان مبتلا به تالاسمی ماژور می‌شود. Introduction: Currently, medical advances ensure life-expectancy of chronic patients such as thalassemia. Improvement in the quality of life of these patients requires that medical treatment be combined with psychosocial support. The present study aimed at investigating the effect of self-management empowerment model on the quality of life in adolescents and youth with major thalassemia. Method: This was randomized clinical trial in two groups. 70 Eligible adolescents and youths with major thalassemia were selected through census in Bushehr and Borazjan thalassemia center. Samples were allocated to case and control groups. Data collection tool was quality of life questionnaire (SF-36). Intervention was performed in three stages. post-test was performed 1.5 months after pre-test in control group and 1.5 months after intervention in case group. Data were analyzed using SPSS version 18 and chi-square, independent t-test, and mann-witney (P<0.05). Results: There was no statistically significant difference in terms of demographic data between the two groups (P>0.05). As a result, mean difference of eight dimensions of SF-36 quality of life were statistically significant between case and control groups before and after the intervention (P<0.0001). Conclusion: Education based on self-management empowerment model has a great impact on the quality of life in adolescents and youth with major thalassemia. توانمندسازی، کیفیت زندگی، نوجوان، جوان، تالاسمی Empowerment, quality of life, adolescent, youth, thalassemia 48 59 http://jne.ir/browse.php?a_code=A-10-26-46&slc_lang=fa&sid=1 N Razzazan نجمه رزّازان 10031947532846002359 10031947532846002359 No Bushehr University of Medical Sciences دانشگاه علوم پزشکی بوشهر M Ravanipour مریم روانی‌پور ravanipour@bpums.ac.ir 10031947532846002360 10031947532846002360 Yes Bushehr University of Medical Sciences دانشگاه علوم پزشکی بوشهر T Gharibi طیبه غریبی 10031947532846002361 10031947532846002361 No Bushehr University of Medical Sciences دانشگاه علوم پزشکی بوشهر N Motamed نیلوفر معتمد 10031947532846002362 10031947532846002362 No Bushehr University of Medical Sciences دانشگاه علوم پزشکی بوشهر A Zarei احمدرضا زارعی 10031947532846002363 10031947532846002363 No Bushehr University of Medical Sciences دانشگاه علوم پزشکی بوشهر